Larwoterapia

 

Biochirurgiczne leczenie ran


Podstawową zasadą leczenia ran jest usuniecie martwiczych tkanek, by zapobiec szerzeniu się zakażenia i umożliwić gojenie się rany. Jedna z metod oczyszczania ran jest biochirurgia, czyli usuwanie tkanek martwiczych za pomocą larw much - larwoterapii (ang. maggot debridement therapy, MDT). Wskazaniami do oczyszczania ran za pomocą larw much są wszystkie przewlekle rany, w których zastosowanie chirurgicznego wycięcia martwicy, antybiotyków, preparatów enzymatycznych i opatrunków przyspieszających autolizę, rozpad martwicy (np. opatrunki hydrokoloidowe) jest niemożliwe lub też, gdy metody te nie zapewniają szybkiego wyleczenia. Żywe larwy much (wielkości ziarenek ryżu) usuwają martwice, zmniejszają ilość bakterii w ranie i aktywują procesy gojenia.


Spośród około 120 tysięcy dotychczas opisanych gatunków much nie wszystkie są odpowiednimi kandydatami na "chirurgów". Larwy niektórych gatunków

(np. z rodziny Sarcophagidae lub gatunek Cochliomyia hominovorax) niszczą zdrowe i żywe tkanki, co czasem może nawet doprowadzić do śmierci pacjenta.

W medycynie mogą być stosowane tylko larwy tych gatunków, które żywią się wyłącznie martwymi tkankami, np. Lucilia sericataPhormia regina. Ze względu na ich specyficzną biologię w medycynie używa się obecnie larw muchy z gatunku Lucilia sericata (mucha zielona plujka, ang. greenbottle fly).


Korzystny wpływ larw polega na oczyszczeniu rany z martwej tkanki oraz usunięciu zarazków. Potwierdzone zostało niedawno również ich wspomagające działanie w rozwoju ziarniny, na co już wcześniej wskazywały obserwacje kliniczne. Larwy nie posiadając zębów trawią pozaustrojowo martwe tkanki i drobnoustroje, a następnie połykają je.


Po zastosowaniu larw odczyn w ranie zmienia się w kierunku zasadowym - możliwe, że powstający amoniak i dwuwęglan amonu przyczyniają się do śmierci bakterii wspomagając ziarninowanie. Nie wydaje się jednak, aby sam wzrost pH w ranie powodował zahamowanie wzrostu liczby bakterii, która - podobnie jak w przypadku gronkowca złocistego - wzrasta nawet przy pH 9. Badania wskazują na możliwości oddziaływania bakteriobójczego wapnia i węglanu wapnia produkowanego przez larwy. Wydzielina larw okazała się skuteczna wobec szczepów gronkowca złocistego, paciorkowca A i B, oraz pseudomonas i szczepów gronkowca opornego na metycylinę.


Mechanizm wspomagania przez larwy procesu gojenia ran przypisywano obecnej w wydzielinie larw alantoinie oraz mocznikowi. W badaniach klinicznych zaobserwowano również wspomaganie gojenia dzięki wywołanej przez larwy stymulacji fibroblastów, większej od uzyskiwanej dzięki nabłonkowemu czynnikowi wzrostu (epithelial growth factor - EGF).


Wskazania do leczenia larwami obejmują różne rodzaje zakażonej lub martwiczej rany, takie jak owrzodzenia kończyn dolnych, rany odleżynowe, zakażone rany pooperacyjne oraz rany martwicze w przebiegu cukrzycy lub nowotworów.


Opatrunek pozostawia się na ranie przez 4 doby, po ich upływie larwy osiągają rozmiar ok. 8 mm, co stanowi dowód ich aktywności. W ranach z większą ilością tkanki martwej do pełnego oczyszczenia wymagane jest powtórne bądź 3-krotne zastosowanie larw. W rozległych ranach (np. w stopie cukrzycowej) do pełnego oczyszczenia rany konieczna jest 5- lub 6-krotna zmiana opatrunku.


Objawy uboczne po zastosowaniu opatrunku z larwami występują rzadko. Tylko wyjątkowo obserwuje się nasilenie bólu u osób z chorobą niedokrwienną kończyn. Wydaje się, że wynika on z alkalicznego środowiska w ranie, powstałego wskutek aktywności larw, gdyż po ich usunięciu uczucie bólu ustępuje. U około 1% pacjentów obserwowano krwawienie w postaci sączenia, nie było ono jednak nasilone i ustępowało po zastosowaniu ucisku.


Sytuacja prawna leczenia larwami w Unii Europejskiej została uregulowana w  2004 r., kiedy larwy uznano za nielicencjonowany produkt medyczny.


Warunki wytwarzania/hodowli larw muszą jednak spełniać wszelkie        wymagania nadzoru farmaceutycznego.


W 2003 r. leczenie larwami zostało dopuszczone przez (FDA) Food and Drug Administration


W 2001 r. w Wielkiej Brytanii opracowanie metody hodowli larw do celów leczniczych zyskało nagrodę jako tzw. Millenium Product w zakresie przedsiębiorczości i otrzymało prestiżową nagrodę Królowe


 

Kontakt z nami

tel.: 694807848

ul.Sportowa 18a

42-200 Częstochowa

e-mail:
gabinet@medicalart.com.pl


dowiedz się więcej
...